Kompot z rabarbaru robi się szybko, kosztuje niewiele i daje dokładnie to, czego potrzeba w ciepły dzień: lekko kwaśny, świeży smak i porządną porcję orzeźwienia. Ten napój nie wymaga skomplikowanych składników ani długiego stania przy garnku. Wystarczy kilka łodyg rabarbaru, woda, cukier i kilkanaście minut gotowania. Dobrze przygotowany kompot powinien być wyraźny w smaku, ale nie zbyt cierpki, z delikatną owocową nutą i ładnym różowym kolorem.
Składniki na kompot z rabarbaru
To proporcje na około 1,8-2 litry kompotu. Taka ilość dobrze sprawdza się na rodzinny obiad albo do schłodzenia w lodówce na cały dzień.
- 500 g rabarbaru
- 1,8 l wody
- 80-120 g cukru – w zależności od tego, jak kwaśny jest rabarbar i jak słodki napój ma wyjść
- 1 łyżeczka cukru wanilinowego lub 1/2 laski wanilii – opcjonalnie
- 2-3 cienkie plasterki cytryny – opcjonalnie
- mały kawałek cynamonu albo 2 goździki – opcjonalnie, raczej do wersji mniej letniej
- kilka listków mięty do podania – opcjonalnie
Młody rabarbar ma delikatniejszy smak i szybciej się gotuje. Starsze, grubsze łodygi bywają bardziej włókniste i potrzebują chwili dłużej, ale nadal nadają się świetnie na kompot.
Przygotowanie kompotu z rabarbaru krok po kroku
- Umyć rabarbar pod bieżącą wodą, odciąć końce i w razie potrzeby usunąć twardsze włókna z zewnętrznej warstwy. Nie trzeba obierać każdej łodygi bardzo dokładnie – jeśli rabarbar jest świeży i młody, wystarczy tylko oczyścić go porządnie. Pokroić na kawałki o długości około 2-3 cm.
- Do garnka wlać 1,8 litra wody, dodać cukier i ewentualnie wanilię, plasterki cytryny albo przyprawy. Doprowadzić do wrzenia, mieszając tylko do momentu rozpuszczenia cukru.
- Do gotującej się wody wrzucić pokrojony rabarbar. Zmniejszyć ogień do średniego i gotować 8-12 minut. Rabarbar powinien zmięknąć, oddać smak i kolor do wody, ale nie trzeba gotować go długo. Zbyt długie gotowanie daje mętny kompot i bardziej rozgotowany, cięższy smak.
- Zdjąć garnek z ognia i odstawić kompot na 10-15 minut pod przykryciem. Ten krótki odpoczynek robi sporą różnicę, bo smak się wyrównuje, a napój nabiera pełniejszego aromatu bez dodatkowego gotowania.
- Spróbować i w razie potrzeby dosłodzić. Jeśli rabarbar był wyjątkowo kwaśny, można dosypać jeszcze 1-2 łyżki cukru i wymieszać, gdy kompot jest jeszcze ciepły. Przy bardziej deserowym efekcie sprawdza się też odrobina cukru wanilinowego.
- Przecedzić kompot przez sitko, jeśli ma być klarowny. Można też zostawić część miękkiego rabarbaru w napoju, jeśli ma być bardziej domowy i rustykalny. Podawać na ciepło, w temperaturze pokojowej albo dobrze schłodzony.
W wersji letniej najlepiej smakuje po całkowitym ostudzeniu i schłodzeniu przez co najmniej 1 godzinę w lodówce. Wtedy kwaśno-słodki smak staje się bardziej wyrazisty, a kompot naprawdę gasi pragnienie.
Jeśli kompot ma mieć intensywniejszy kolor, warto wybierać rabarbar z mocno czerwonymi łodygami. Zielonkawy daje równie dobry smak, ale napój będzie jaśniejszy.
Jak doprawić kompot z rabarbaru, żeby był bardziej orzeźwiający
Sam rabarbar daje charakterystyczną kwasowość, ale dobrze reaguje na delikatne dodatki. Najbardziej uniwersalna jest cytryna – nie trzeba dodawać dużo, wystarczą 2-3 cienkie plasterki gotowane razem z rabarbarem. Podbija świeżość, ale nie przykrywa smaku.
Latem bardzo dobrze działa mięta, jednak lepiej nie gotować jej w garnku. Wrzucenie listków do gorącego kompotu potrafi dać zbyt ziołowy posmak. Lepiej dodać miętę dopiero do dzbanka albo bezpośrednio do szklanek. Wtedy aromat jest czysty i lekki.
Jeśli kompot ma trafić na stół poza sezonem albo do obiadu w chłodniejszy dzień, można dorzucić kawałek cynamonu albo 2 goździki. To wersja mniej typowo orzeźwiająca, ale nadal bardzo dobra. Z przyprawami nie warto przesadzać, bo rabarbar łatwo zdominować.
Kompot z rabarbaru i truskawek
To jedno z najlepszych połączeń, szczególnie pod koniec wiosny i na początku lata. Do podstawowej proporcji wystarczy dodać 150-200 g truskawek, przekrojonych na połówki. Wrzuca się je do garnka razem z rabarbarem albo 2-3 minuty później, jeśli mają zachować więcej świeżego smaku.
Taki kompot wychodzi łagodniejszy, bardziej owocowy i zwykle wymaga trochę mniej cukru. Dobrze sprawdza się, gdy domownicy nie przepadają za mocno kwaśnym rabarbarem. Kolor też robi się ładniejszy, bardziej różowo-czerwony.
Przy dodatku truskawek warto zrezygnować z cynamonu i goździków. Lepsza będzie odrobina wanilii albo kilka listków mięty przy podaniu.
Kompot z rabarbaru bez przesadnej słodyczy
Rabarbar często kusi, żeby dosypywać cukier stopniowo i coraz więcej, ale wtedy łatwo zgubić cały jego charakter. Dobry kompot powinien mieć wyraźną kwasowość. Dla lżejszej wersji wystarczy zacząć od 80 g cukru na niecałe 2 litry wody i dopiero po zaparzeniu zdecydować, czy potrzebna jest dokładka.
Jeśli napój ma być mniej kaloryczny, część cukru można zastąpić erytrytolem albo ksylitolem, ale najlepiej dodać je już po ugotowaniu. Wtedy łatwiej kontrolować smak. Trzeba tylko pamiętać, że zamienniki nie dają dokładnie tego samego zaokrąglenia smaku co zwykły cukier.
Dobrą metodą jest też podawanie kompotu mocniejszego i rozcieńczanie go zimną wodą lub kostkami lodu. Dzięki temu nie robi się przesadnie słodki, a nadal pozostaje wyrazisty.
Najczęstsze błędy przy gotowaniu kompotu z rabarbaru
Najczęściej problemem jest zbyt długie gotowanie. Rabarbar rozpada się szybko i po kilkunastu minutach intensywnego bulgotania odda już wszystko, co miał oddać. Dalsze gotowanie nie poprawia smaku, za to psuje kolor i sprawia, że napój staje się bardziej mulisty.
Druga sprawa to niewłaściwa ilość cukru. Za mało daje kompot o ostrej, ściągającej kwasowości. Za dużo zamienia go w słodki napój, w którym rabarbar jest ledwie wyczuwalny. Najbezpieczniej trzymać się przedziału 80-120 g na 1,8 litra wody i 500 g rabarbaru, a końcowy smak skorygować dopiero po krótkim zaparzeniu.
Bywa też, że do garnka trafiają liście rabarbaru. Tego robić nie należy. Do kompotu używa się wyłącznie łodyg, liście trzeba od razu odrzucić.
Nie warto przykrywać smaku rabarbaru dużą ilością soku z cytryny. Ten kompot ma być kwaśny naturalnie, a nie cytrusowy.
Wartości odżywcze kompotu z rabarbaru
Kompot z rabarbaru nie jest napojem ciężkim. Sam rabarbar ma mało kalorii, zawiera trochę błonnika, potasu i witaminy K, ale w kompocie najważniejszy wpływ na kaloryczność ma ilość użytego cukru. Przy porcji około 250 ml i średnim dosłodzeniu można przyjąć, że napój dostarcza mniej więcej 40-70 kcal.
Jeśli kompot przygotowywany jest z mniejszą ilością cukru albo z jego zamiennikiem, wartość energetyczna wyraźnie spada. To dobra opcja dla osób, które chcą mieć domowy napój do obiadu lub na upał, ale bez przesadnie słodkiego efektu.
Trzeba tylko pamiętać, że rabarbar zawiera szczawiany, dlatego nie ma sensu pić bardzo dużych ilości jednego dnia. W zwykłej, domowej porcji kompotu nie stanowi to problemu, szczególnie jeśli napój jest elementem zróżnicowanej diety.
Przechowywanie i podawanie kompotu z rabarbaru
Po ostudzeniu kompot najlepiej przelać do dzbanka albo butelki i wstawić do lodówki. Zachowuje dobry smak przez 2-3 dni. Z czasem może lekko zmienić kolor i stać się mniej świeży w odbiorze, dlatego najlepiej wypić go w ciągu pierwszej doby.
Do codziennego podania wystarczy schłodzony kompot i kilka kostek lodu. Przy obiedzie dobrze pasuje do prostych dań: młodych ziemniaków, kotletów, naleśników czy makaronów. W wersji bardziej letniej można dorzucić do szklanki plasterek cytryny i 2 listki mięty.
Jeśli kompot wychodzi zbyt intensywny po schłodzeniu, można rozcieńczyć go odrobiną zimnej wody. To prostsze rozwiązanie niż dosypywanie cukru do każdego kubka osobno. Gdy z kolei smak wydaje się zbyt łagodny, dobrze działa kilka kropel soku z cytryny dodanych już do gotowego napoju.
Taki kompot warto robić regularnie w sezonie, bo to jeden z tych domowych napojów, które naprawdę nie zabierają czasu, a dają dużo lepszy efekt niż gotowe słodkie napoje ze sklepu.